Naar hoofdinhoud Naar navigatie

Limburgse

Luchtemissies en atmosferische depositie

Emissies van stikstofverbindingen, fijnstof, roet en andere luchtverontreinigende stoffen kunnen ecosystemen direct of via depositie beïnvloeden. Stikstofdepositie kan leiden tot vermesting en verzuring, waardoor voedselarme vegetaties en daarvan afhankelijke soorten onder druk komen te staan. De bron kan lokaal zijn, maar luchtverontreiniging houdt niet op bij gemeentegrenzen.

Luchtemissies en atmosferische depositie en

Effect en bronnen

Voor gemeenten zijn vooral verkeer en mobiliteit, lokale bedrijvigheid, bouw en logistiek, houtstook en – afhankelijk van het gebied en de bevoegdheidsverdeling – agrarische bronnen relevant. Niet iedere emissie kan gemeentelijk rechtstreeks worden gereguleerd. Daarom is een combinatie nodig van bronbeleid, ruimtelijke sturing, vergunningverlening en aansluiting op regionale en provinciale programma’s.

Luchtemissies en atmosferische depositie en

Gemeentelijke beïnvloedingsruimte

Waar kan de gemeente op sturen?

Ruimtelijke keuzes

Voorkom nieuwe emissie-intensieve functies op locaties waar de belasting van kwetsbare natuur daardoor toeneemt.

Mobiliteit

minder autokilometers, lagere verkeersintensiteit, schone stadslogistiek, fiets- en OV-netwerken en verkeersluwe gebieden leveren ook ecologische co-benefits op.

Bedrijven

Benut algemene regels, vergunningen en waar mogelijk maatwerk om emissies aan de bron te beperken.

Eigen organisatie

Emissiearm materieel, aanbesteding, wagenpark en beheer.

Gebiedsgericht

Koppel luchtbeleid aan ecologische kaarten, groenblauwe verbindingen en kwetsbare natuur in en buiten beschermde gebieden.

Maatregelen en voorwaarden

Situatie Mogelijke maatregel Aandachtspunt biodiversiteit
Gebiedsontwikkeling verkeersgeneratie beperken; functies mengen; fiets/OV prioriteren voorkom extra depositie en druk langs kwetsbare groenstructuren
Bedrijventerrein schone logistiek, emissiearme installaties, elektrificatie waar passend combineer met groene buffers, maar gebruik groen niet als vervanging voor bronreductie
Bouwproject emissiearm bouwmaterieel en logistiek plan let op tijdelijke piekbelasting nabij kwetsbare natuur
Gemeentelijke vloot/werken zero-emissie of emissiearm inkopen waar technisch haalbaar structurele voorbeeldrol en minder lokale belasting
Houtstook voorlichting en lokale aanpak binnen beschikbare bevoegdheden relevant nabij groen en woongebieden; combineer gezondheid en ecologie

Beheer en monitoring

Gebruik bestaande luchtkwaliteits- en emissiegegevens als signaleringsinstrument en combineer die met kaarten van natuurwaarden. Voor lokale besluitvorming is vooral relevant of een ontwikkeling de druk vergroot op een reeds kwetsbaar gebied. Monitor daarnaast de uitvoering van gemeentelijke maatregelen: verkeersintensiteit, aandeel schoon vervoer, emissie-eisen in aanbestedingen en naleving van vergunningvoorschriften.

Luchtemissies en atmosferische depositie

Ken jij een goed voorbeeld in Limburg?

Borging en gemeentelijke instrumenten

Omgevingsvisie

Benoem luchtverontreiniging expliciet als drukfactor op biodiversiteit en leg de relatie met mobiliteit, economie, gezondheid en natuur.

Omgevingsplan

Benut milieuzonering, functietoedeling en decentrale regels binnen de wettelijke ruimte.

Vergunningverlening/VTH

Neem emissiebeperking en naleving mee bij milieubelastende activiteiten waarvoor de gemeente bevoegd is.

Mobiliteits- en klimaatbeleid

Benut maatregelen met co-benefits voor NOx, fijnstof en biodiversiteit.

Schone Lucht Akkoord en regionale samenwerking

Vertaal afspraken naar lokale uitvoering en koppel maatregelen aan ecologisch gevoelige locaties.

Voorbeeldteksten voor gemeentelijke borging

Omgevingsvisie

“De gemeente streeft naar een structurele afname van de milieudruk door luchtemissies. Bij ruimtelijke ontwikkelingen, mobiliteitskeuzes en economische activiteiten wordt het voorkomen en verminderen van stikstofverbindingen, fijnstof, roet en andere schadelijke emissies meegewogen, met bijzondere aandacht voor ecologisch kwetsbare gebieden en verbindingen.”

Gebiedsprogramma

“Voor het gebied wordt de cumulatieve emissiedruk van verkeer, bedrijvigheid en andere relevante bronnen in beeld gebracht. Nieuwe maatregelen worden primair gericht op bronreductie en vervolgens op het beperken van verspreiding en blootstelling.”

Handvat voor gemeenten

  • Welke relevante emissiebronnen liggen in of rond het gebied?
  • Welke natuurwaarden zijn gevoelig voor vermesting, verzuring of luchtverontreiniging?
  • Kan de ontwikkeling emissies voorkomen in plaats van alleen compenseren of mitigeren?
  • Welke gemeentelijke bevoegdheid is beschikbaar en waar is provincie/Rijk aan zet?
  • Zijn mobiliteits-, klimaat- en biodiversiteitsmaatregelen aan elkaar gekoppeld?
  • Wordt cumulatie van meerdere bronnen in de gebiedsafweging meegenomen?

Vragen of opmerkingen?

Neem contact met ons op

We horen graag jouw input over de Toolbox Biodiversiteit Limburg.

Neem contact op