Natuurlijke oplossingen (Nature Based Solutions)

Natuurkracht is een innovatieprogramma en fonds in Zuid-Limburg dat lokale initiatieven ondersteunt die bijdragen aan het voorkomen en verminderen van wateroverlast. Het project werkt vanuit een eenvoudig maar krachtig uitgangspunt: gebruik de natuur als bondgenoot in plaats van haar te bestrijden. In het Geul- en Gulpdal worden lokale initiatieven ondersteund die ervoor zorgen dat regenwater langer wordt vastgehouden en minder snel richting de beek en het dal stroomt.

Door beekdalen te herstellen, landschapselementen zoals graften en houtwallen aan te leggen en de bodemkwaliteit te verbeteren, ontstaat meer ruimte voor water. Regenwater kan daardoor beter infiltreren in de bodem, wordt vertraagd afgevoerd en blijft langer beschikbaar voor natuur en landbouw.

Deze natuurlijke oplossingen, ook wel Nature-based Solutions (NBS) genoemd, dragen tegelijkertijd bij aan het versterken van de biodiversiteit en het landschap.

Lokale initiatieven als motor

Een belangrijke kracht van Natuurkracht is dat het programma ruimte biedt aan lokale initiatieven en gebiedspartners. Bewoners, boeren, natuurorganisaties, waterbeheerders en andere partijen kunnen samen werken aan maatregelen die passen bij de lokale situatie.

Het programma ondersteunt verschillende projecten in Zuid-Limburg. Voorbeelden zijn de herinrichting van het waterbeschermingsgebied Roodborn in Eys van WML, het initiatief Water vasthouden voor voedselbos De Eikenhof en de Sponsboerderij Lubosch Land.

Deze projecten laten ieder op hun eigen manier zien hoe maatregelen in het landschap kunnen bijdragen aan het vasthouden van water en het vergroten van de veerkracht van het gebied.

Water, landbouw en biodiversiteit verbinden

Natuurkracht laat zien dat maatregelen tegen wateroverlast niet los hoeven te staan van andere maatschappelijke opgaven. Door water vast te houden in het landschap wordt niet alleen de kans op wateroverlast kleiner, maar wordt ook gewerkt aan een gezonde bodem, een aantrekkelijk landschap en meer ruimte voor planten en dieren.

Juist de combinatie van verschillende functies maakt de aanpak interessant: maatregelen die goed zijn voor water kunnen tegelijkertijd bijdragen aan biodiversiteit, landbouw en landschapskwaliteit.

Gebiedsbrede beweging

Natuurkracht is daarmee een inspirerend voorbeeld van hoe een regionale aanpak kan worden opgebouwd vanuit lokale initiatieven. Niet één grote maatregel staat centraal, maar een netwerk van maatregelen die samen het landschap meer als een spons laten functioneren.

De aanpak biedt daarmee inspiratie voor andere gebieden waar wateroverlast, verdroging, landbouw en biodiversiteit samenkomen. Door natuurlijke processen beter te benutten, ontstaat een landschap dat beter bestand is tegen extreme neerslag én meer ruimte biedt aan natuur.

Meer informatie over Natuurkracht, de projecten en de kennis die binnen het programma wordt ontwikkeld is te vinden op hun website.